សម្ដេចតេជោនាយករដ្ឋមន្ត្រី៖ ការពង្រឹងភាពអង់អាចដល់ស្ត្រី និងក្មេងស្រីកម្ពុជា គឺជាការងារដែលរាជរដ្ឋាភិបាលផ្ដោតការយកចិត្តទុកដាក់

82

ភ្នំពេញ​ ថ្ងៃទី០៥ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៩ — ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា សម្ដេចអគ្គមហាសេនាបតីតេជោ ហ៊ុន សែន មាន​ប្រ​សា​ស​ន៍​​ថា ការលើកកម្ពស់សមភាពយេនឌ័រ និងការពង្រឹងភាពអង់អាចដល់ស្ត្រី និងក្មេងស្រីកម្ពុជា​ដែល​ជាកម្លាំងចលករមួយក្នុងការរួមចំណែកអភិវឌ្ឍន៍សង្គមសេដ្ឋកិច្ចជាតិ គឺជាកិច្ចការ​អាទិភាព​មួ​យ ដែលរាជរដ្ឋាភិបាលបាននិងកំពុងផ្ដោតការយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់បំផុត។

ក្នុងខណៈដែលអញ្ជើញជាអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ជាមួយសម្ដេចកិត្តិព្រឹទ្ធបណ្ឌិត ប៊ុន រ៉ានី ហ៊ុ​ន​សែន ក្នុងមិទ្ទីងអបអរសាទរខួបទី១០៨ ទិវាអន្តរជាតិនារី៨មីនា ឆ្នាំ២០១៩ ក្រោមប្រធាន​ប​ទ​« លើកកម្ពស់សមភាពយេនឌ័រ និងការគាំពារសង្គមដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍ ធនធានមនុស្ស» ដែលមាន​អ្ន​ក​ចូលរួម​ប្រមាណជាង ៣០០០នាក់ នាព្រឹកថ្ងៃអង្គារ ១៤រោច ខែមាឃ ឆ្នាំច សំរឹទ្ធិស័ក ព.ស ២៥៦២ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី០៥ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១៩ នៅសាលមហោស្រពកោះពេជ្រនោះ សម្ដេចតេ​ជោ​​​ថ្លែ​ងឱ្យដឹងថា របាយការណ៍វាយតម្លៃ របស់វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកឆ្នាំ២០១៨ បង្ហា​ញ​ឱ្យ​ឃើញថា ភាពរីកចម្រើនរបស់ស្ត្រីកម្ពុជា ក្នុងវិស័យសេដ្ឋកិច្ច និងវិស័យអប់រំ ទាំងស្ត្រី និង​ក្មេង​ស្រីទទួលបានលទ្ធផលល្អ ដោយទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ ១១២ នៅឆ្នាំ២០១៦ មកលេខ ៩៣ នៅឆ្នាំ២០១៨។

ទន្ទឹមនេះ កម្ពុជាជាប្រទេសដែលមានអត្រាស្ត្រីចូល​រួមក្នុង​កម្លាំ​ង​ពលកម្មខ្ពស់ជាងគេ (៧៩ភាគរយ) ហើយម្ចាស់អាជីវកម្មខ្នាតតូច និងមធ្យម ក្នុងប្រទេសកម្ពុជាមាន ៦៥ភាគរយ ជាស្ត្រី។ ម្យ៉ាងវិញទៀតក្នុងវិស័យអប់រំ ស្ត្រី និងក្មេងស្រីមានលទ្ធភាពកាន់តែ​ច្រើន​ក្នុង​កា​រ​ទទួលបានការសិក្សាអប់រំ ក្នុងកម្រិតបឋមសិក្សា មធ្យមសិក្សា និងឧត្ដមសិក្សា ទាំងក្នុង​ប្រ​ព័​ន្ធ និងក្រៅប្រព័ន្ធ។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំចុងក្រោយនេះ សិស្សស្រីដែលប្រឡងជាប់សញ្ញា​បត្រ​មធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិឆ្នាំសិក្សា ២០១៧-២០១៨ មានចំនួន ៣៩ ៨៣១នាក់ ស្មើនឹង ៥២,​៣​៨ភាគរយ។ ចំនួនសិស្សស្រីនៅឧត្ដមសិក្សាក៏មានការកើនឡើង ក្នុងនោះថ្នាក់បរិញ្ញា បត្ររងមាន ៤៩ភាគរយ ថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រ ៤៥,៩ភាគរយ ថ្នាក់បរិញ្ញាបត្រជាន់ខ្ពស់ ២១,៦ភាគរយ និងថ្នាក់បណ្ឌិត ៥,១ភាគរយ។ មិន​តែ​ប៉ុណ្ណោះចំនួនសិស្ស និស្សិត ដែលបានជ្រើសរើសមុខវិជ្ជាទាក់ទងនឹង វិទ្យាសាស្ត្រ​បច្ចេ​ក​​ទេសវិស្វកម្ម និងគណិតវិទ្យា(STEM) មានការកើនឡើងគឺសរុបមានចំនួន ៤៤ ៣៦៦នាក់ ក្នុងនោះមានស្រីមាន ២៩,៨ភាគរយ។

សម្ដេចតេជោក៏បានអំពាវនាវគ្រប់ក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ សង្គមស៊ីវិល វិស័យឯកជន និងជនរួមជាតិទូទាំង ប្រទេសសូមចូលរួម​ទាំងអស់​គ្នា ដើម្បីអនុវត្តន៍នូវចំណុចសំខាន់ៗ ដែលក្នុងនោះរួមមាន៖ ទីមួយៈ ត្រូវរួមគ្នាយកចិត្តទុកដាក់តាម​រយៈ​ការផ្ដល់អាទិភាពបង្កើនតួនាទីស្ត្រីជា ថ្នាក់ដឹកនាំនូវ គ្រប់វិស័យ និងគ្រប់កម្រិតទៅតាមសមត្ថភាពដែលមាន ហើយត្រូវជួយដោះស្រាយ បញ្ហាផ្សេងៗដែល​កើ​ត​​​មាននៅក្នុងឱកាសបំពេញការងារតាមតួនាទីរបស់ពួកគាត់។ ទីពីរៈ ត្រូវរួមគ្នាពង្រឹងការអនុវ​ត្ត​​ច្បាប់ និងត្រូវពន្លឿនដំណើរការកាត់ក្ដីឱ្យទាន់ពេលវេលា ដើម្បីទប់ស្កាត់អំពើហិង្សាទាក់ទង​ទៅ​នឹងយេនឌ័រ ហើយត្រូវសហការគ្នាបង្កើតឱ្យមាន មូលដ្ឋានស្ថិតិរួមជាផ្លូវការមួយ ដែល​អា​ច​តា​មដាន និងវាយតម្លៃអំពីប្រសិទ្ធភាពនៃការផ្ដល់ សេវាជួយជនរងគ្រោះ​ដោយអំពើហិង្សា​ទាក់​ទង​និងយេនឌ័រ។ ទីបីៈ ក្រសួងអប់រំយុវជន និងកីឡា ត្រូវធ្វើការណែនាំដល់គ្រប់​គ្រឹះស្ថាន​សិ​ក្សា​​ទាំងអស់ ហើយពង្រឹងការអនុវត្តវិន័យ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ ត្រូវបន្តឱកាសដល់ក្មេង​ស្រីនៅគ្រប់​ក​ម្រិ​ត ដើម្បីបានសិក្សាមុខវិជ្ជា មុខជំនាញវិទ្យាសាស្ត្រ បច្ចេកវិទ្យា វិស្វកម្ម និងគណិតវិទ្យា ដែល​ជាយុគទំនើប​កម្មបច្ចេកវិទ្យា។ ទីបួនៈ ក្រសួងមហាផ្ទៃ ក្រសួងប្រៃសណីយ៍ និងទូរគមនា​គ​មន៍ និងក្រសួងព័ត៌មាន ត្រូវគ្រប់គ្រងប្រព័ន្ធប្រើប្រាស់អ៊ីនធឺណិត នៅទូទាំងប្រទេសឱ្យ​មាន​ប្រ​សិទ្ធភាព ដើម្បីទប់ស្កាត់បញ្ហាជាច្រើនដែលពាក់ព័ន្ធ និងអំពើហិង្សា ការកេងប្រវ័ញ្ចលើស្ត្រី និងក្មេងស្រីតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិត និងបណ្ដាញផ្សព្វផ្សាយផ្សេង ដែលធ្វើឱ្យបាត់សណ្ដាប់​ធ្នា​ប់​សង្គម។ ទីប្រាំៈ ក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ ក្រសួងព័ត៌មាន និងបណ្ដាញផ្សព្វផ្សាយ​ទាំង​អស់ ត្រូវបន្តពង្រឹង និងលើកកម្ពស់សីលធម៌សង្គម តម្លៃស្ត្រី និងគ្រួសារខ្មែរ តាមរយៈការ​បង្កើត​កម្មវិធីអប់រំ ដើម្បីបង្ហាញអំពីអត្តចរិតស្ត្រីខ្មែរ ជាពិសេសការស្លៀកពាក់​ប្រកបដោយ​ភាព​ថ្លៃថ្នូ​រ មានលក្ខណៈជាស្ត្រីខ្មែរសក្ដិសមជាប្រទេសដែលមានអរិយធម៌រុងរឿងនៅគ្រប់ជំនាន់៕

ដោយ ជឹម ណារី